ประวัติความเป็นมา
ตำบลสันมะค่า เป็นตำบลหนึ่งในเขตการปกครองของอำเภอป่าแดด จังหวัดเชียงราย มีความเป็นมาที่สะท้อนถึงการพัฒนาของชุมชนในพื้นที่อย่างต่อเนื่อง ตำบลสันมะค่าได้รับการจัดตั้งขึ้นอย่างเป็นทางการเมื่อปี พ.ศ. 2516 และเป็นชุมชนที่มีความสำคัญในพื้นที่ตอนใต้ของจังหวัดเชียงราย โดยมีลักษณะพื้นที่ที่เหมาะสมต่อการตั้งถิ่นฐานและการประกอบอาชีพของประชาชนในท้องถิ่น
ตำบลสันมะค่าตั้งอยู่ห่างจากที่ว่าการอำเภอป่าแดดประมาณ 7 กิโลเมตร และห่างจากตัวจังหวัดเชียงรายไปทางทิศตะวันออกเฉียงใต้ประมาณ 57 กิโลเมตร การคมนาคมในพื้นที่มีความสะดวก โดยมีทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 1126 เป็นเส้นทางหลักในการเดินทางและการขนส่งสินค้า เชื่อมต่อพื้นที่กับอำเภอใกล้เคียงและจังหวัดพะเยา ทำให้ตำบลสันมะค่าเป็นพื้นที่ที่มีความสำคัญด้านการติดต่อสื่อสารและการพัฒนาชุมชนในบริเวณใกล้เคียง
ในด้านการบริหารงานท้องถิ่น ตำบลสันมะค่าได้มีการพัฒนาระบบการปกครองตามลำดับ เริ่มจากการเป็นสภาตำบล ก่อนจะได้รับการยกฐานะเป็นองค์การบริหารส่วนตำบลสันมะค่า ตามประกาศกระทรวงมหาดไทย เมื่อวันที่ 23 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2540 และต่อมาได้รับการยกฐานะเป็นเทศบาลตำบลสันมะค่า ตามประกาศกระทรวงมหาดไทย เมื่อวันที่ 26 ธันวาคม พ.ศ. 2552 เพื่อให้การบริหารจัดการท้องถิ่นมีประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น และสามารถพัฒนาคุณภาพชีวิตของประชาชนในพื้นที่ได้อย่างทั่วถึง
ปัจจุบัน สำนักงานเทศบาลตำบลสันมะค่าตั้งอยู่ที่หมู่ที่ 6 บ้านวังอวน ถนนจุน–ป่าแดด อำเภอป่าแดด จังหวัดเชียงราย มีพื้นที่รับผิดชอบทั้งหมดประมาณ 27,393 ไร่ หรือประมาณ 43.82 ตารางกิโลเมตร โดยมีหมู่บ้านในเขตพื้นที่จำนวนทั้งหมด 9 หมู่บ้าน ได้แก่
หมู่ที่ 1 บ้านสันมะค่า
หมู่ที่ 2 บ้านวังผา
หมู่ที่ 3 บ้านสันบัวคำ
หมู่ที่ 4 บ้านสันติธรรม
หมู่ที่ 5 บ้านวังน้อย
หมู่ที่ 6 บ้านวังอวน
หมู่ที่ 7 บ้านสันป่าคาม
หมู่ที่ 8 บ้านวังศิลา
หมู่ที่ 9 บ้านวังแสงทอง
ชุมชนในตำบลสันมะค่ามีวิถีชีวิตที่เรียบง่าย โดยส่วนใหญ่ประกอบอาชีพเกษตรกรรม และยังคงรักษาขนบธรรมเนียมประเพณีท้องถิ่นของชาวล้านนาไว้อย่างดี มีการจัดกิจกรรมประเพณีและกิจกรรมชุมชนอย่างต่อเนื่อง เช่น การร่วมกิจกรรมทางศาสนาและงานประเพณีต่าง ๆ ในพื้นที่ ซึ่งสะท้อนถึงความสามัคคีและความเข้มแข็งของชุมชนในตำบลสันมะค่า
ในด้านอาณาเขต ตำบลสันมะค่ามีพื้นที่ติดต่อกับตำบลและจังหวัดใกล้เคียง ดังนี้
ทิศเหนือ ติดต่อกับตำบลป่าแดด อำเภอป่าแดด จังหวัดเชียงราย
ทิศใต้ ติดต่อกับตำบลห้วยลาน อำเภอดอกคำใต้ จังหวัดพะเยา
ทิศตะวันออก ติดต่อกับตำบลลอ อำเภอจุน จังหวัดพะเยา
ทิศตะวันตก ติดต่อกับตำบลศรีโพธิ์เงิน อำเภอป่าแดด จังหวัดเชียงราย
ด้วยลักษณะพื้นที่ที่เชื่อมต่อระหว่างจังหวัดเชียงรายและจังหวัดพะเยา ตำบลสันมะค่าจึงเป็นชุมชนที่มีบทบาทสำคัญทั้งในด้านเศรษฐกิจ การคมนาคม และการดำรงไว้ซึ่งวัฒนธรรมท้องถิ่นของชาวล้านนา อีกทั้งยังเป็นพื้นที่ที่มีความสงบเรียบง่ายและมีความผูกพันของคนในชุมชนอย่างเข้มแข็ง